Tổng quan về bệnh học ngoại khoa thoát vị bẹn nghẹt

Tổng quan về bệnh học ngoại khoa thoát vị bẹn nghẹt

Thoát vị bẹn nghẹt là một trong những bệnh lý ngoại khoa thường gặp, bệnh gây nhiều đau đớn và tổn thương các cơ quan cho người bệnh.

Tổng quan về bệnh học ngoại khoa thoát vị bẹn nghẹt

Tổng quan về bệnh học ngoại khoa thoát vị bẹn nghẹt

Bác sĩ Phạm Văn Hữu giảng viên Cao đẳng Dược Hà Nội – Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur chia sẻ, thoát vị là tình trạng các tạng bên trong ổ phúc mạc đi ra ngoài ổ phúc mạc trong một túi thừa phúc mạc gọi là “túi thoát vị” . Thoát vị bẹn là tình trạng các tạng bên trong ổ phúc mạc đi ra ngoài qua điểm yếu ở thành sau của ống bẹn.

Nguyên nhân gây nên thoát vị bẹn nghẹt

Hiện nay, các Bác sĩ chuyên khoa chưa tìm ra nguyên nhân gây thoát vị bẹn nghẹt đối với thoát vị bẹn  thể trực tiếp. Riêng đối với thoát vị bẹn thể gián tiếp, tồn tại ống phúc tinh mạc được xem là nguyên nhân chủ đạo.  Mặc dù, trong một số  không ít  trường hợp, không có thoát vị bẹn dù tồn tại ống phúc tinh mạc. Nhiều nghiên cứu đã cố gắng tìm hiểu đáp ứng của vòng bẹn trong đối với sự gia tăng áp lực trong ổ phúc mạc. Các nghiên cứu này đã chỉ ra rằng, lỗ bẹn sâu có tác dụng như một cấu trúc dạng van, có vai  trò ngăn cản không cho các tạng chui qua lỗ bẹn sâu khi  có tăng áp lực đột ngột như khi ho, rặn … Trong thoát vị bẹn gián tiếp, chức năng này bị suy  yếu hay hầu như mất  hẳn.

Đối với thoát vị bẹn  trực tiếp, nhiều nghiên cứu đã chỉ ra các biến loạn về chuyển  hóa và sinh hóa đóng vai trò quan trọng trong hình thành mà đặc biệt là khả năng tái  phát. Trong đó nổi bật  là vai trò của các sợi collagen. Ở các bệnh  nhân bị thoát vị bẹn  trực tiếp, người ta ghi nhận sự giảm tạo collagen, giảm hàm  lượng collagen và giảm trọng lượng các sợi collagen. Tuy nhiên bản chất của  quá trình này vẫn chưa được hiểu biết đầy đủ.

Thoát vị bẹn chéo ngoài: Đa số là thoát vị bẩm sinh, tạng chui ra ngoài  qua hố bẹn ngoài,  vào ống phúc tinh mạc để xuống bìu. Túi thoát vị nằm trong bao xơ thừng tinh.

Thoát vị bẹn nghẹt ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống của người bệnh

Thoát vị bẹn nghẹt ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống của người bệnh

Triệu chứng thoát vị bẹn nghẹt

Cơ năng

  • Hỏi lý do vào viện: Thường có 2 lý do chính khiến bệnh nhân vào viện, đau tức ở vùng bẹn bìu hoặc khối phồng ở vùng bẹn bìu.
  • Hỏi hoàn cảnh xuất hiện của triệu chứng vừa hỏi được: Từ sau sinh, mới xuất hiện trong thời gian gần đây, sau khi khuân vác nặng hay chạy nhảy nhiều.
  • Triệu chứng khác kèm theo như táo bón, tiểu khó, đại tiện ra máu (trĩ).

Thực thể

Nhìn: Triệu chứng tìm thấy chủ yếu là khối phồng với các tính chất của nó như nằm trên nếp lằn  bẹn, chạy dọc theo chiều của ống bẹn từ trước ra sau và từ trên  xuống dưới, từ ngoài vào trong. Khối phồng thay đổi kích thước theo tư thế và khi làm các nghiệm pháp tăng áp lực ổ bụng như ho, rặn….Nếu là thoát vị bẹn-bìu thì thấy  bìu lớn bất thường.

Sờ: Là động tác quan trọng nhất trong khám thoát vị bẹn. Khối phồng vùng bẹn: Cổ nằm trên nếp lằn bẹn, không đau nếu chưa có biến chứng, tăng kích thước khi  tăng áp lực ổ bụng. Nếu tạng thoát vị là quai ruột thi sờ có cảm giác lọc xọc, sờ cảm giác chắc nếu tạng thoát vị là mạc nối. Lỗ bẹn nông rộng.

Một số nghiệm pháp thường dùng trong chẩn đoán thoát vị bẹn mà ban tư vấn tuyển sinh Cao đẳng Y Dược TP HCM – Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur tổng hợp:

  • “Chạm ngón”: Dùng ngón tay đội da bìu đi ngược lên vào lỗ bẹn nông, ước lượng khẩu kính của nó. Tiếp đó quay áp mặt múp của ngón vào thành sau ống bẹn rối bảo bệnh nhân ho mạnh. Đón nhận cảm  giác chạm túi thoát vị vào ngón tay, nếu ở đầu ngón là thoát vị bẹn  thể gián tiếp, nếu ở mặt múp ngón là thoát vị bẹn trực tiếp.
  • “Thủ thuật Zieman”: Dùng 3 ngón tay để xác định loại thoát vị. Khám bên nào  thì dùng bàn tay bên đó: Ngón trỏ ở nếp bụng-mu thấp, ngón giữa theo nếp  bẹn còn ngón nhẫn ở hõm bầu dục ở đáy tam giác Scarpa. Rồi bảo bệnh nhân ho mạnh: Nếu cảm  giác chạm ở ngón trỏ là thoát vị bẹn trực tiếp, nếu ở ngón giữa là thoát vị bẹn gián tiếp còn  nếu ở ngón nhẫn là thoát vị đùi.
  • Ngoài ra còn có một số nghiệm pháp khác như nghiệm pháp lăn thừng tinh của Ladd (rolling test), dấu hiệu cọ xát của  lụa…
  • Soi bằng đèn bấm, trong phòng tối. Soi từng bên bìu và so sánh với bên đối diện. Trong trường hợp tràn dịch màng tinh hoàn, tràn dịch ống Nuck hay nang nước thừng tinh, nang ống Nuck thì có hiện tượng thấu sáng. Trong trường hợp thoát vị bẹn thì giảm sáng so với bên đối diện.

Thanh Mai – ysidakhoa.net

Nguồn: Dieutri.vn