Phác đồ điều trị bệnh Sacoit

Phác đồ điều trị nội khoa: Phác đồ điều trị bệnh Sacoit

Bệnh sacoit là bệnh của tổ chức liên kết, được đặc trưng bởi sự tăng sinh chủ yếu dòng lympho bào T, đại thực bào đơn nhân và hình thành u hạt chưa bã đậu. Tổn thương phổi gặp ở khoảng 90% số bệnh nhân.

Phác đồ điều trị bệnh Sacoit

Phác đồ điều trị bệnh Sacoit

Bác sĩ Đa khoa Nguyễn Anh Tú (giảng viên Cao đẳng Y Dược TPHCM – Trường Cao đẳng Y dược Pasteur) cho biết: Hiện nay có khoảng 30 – 50% một số Người bệnh có bệnh sacoit tự thoái lui trong vòng 3 năm. Khoảng 30% bệnh tiếp tục tiến triển trong 5 – 10 năm, và 20 – 30% ổn định trong khoảng thời gian này. Hầu như chưa có tử vong trong vài năm đầu và tỷ lệ tử vong thấp vào một vài năm sau đó.

Corticoid được sử dụng trong phác đồ điều trị bệnh sacoit

Chỉ định:

Khi có bằng chứng của sự suy giảm nghiêm trọng chức năng như:

Phổi: Người bệnh có một trong một số dấu hiệu sau.

  • Có ho, khó thở hoặc ho máu.
  • Rối loạn chức năng hô hấp: < 80% hoặc FVC/FEV1 < 65%; DLco < 60%.
  • X-quang: Tổn thương phổi mô kẽ, xơ phổi, đường kính nhánh dưới động mạch phổi phải > 16 mm.
  • Siêu âm tim: áp lực động mạch phổi trung bình khi nghỉ > 25 mmHg.

Chữa trị cho một vài ca có tổn thương trên X-quang phổi nhưng chưa triệu chứng trên y học lâm sàng:

  1. Giai đoạn 0 và giai đoạn I: Chưa cần chữa trị.
  2. Giai đoạn II: theo dõi 6 tháng. Chữa trị khi có một số dấu hiệu biến đổi lâm sàng, chức năng hô hấp hoặc X-quang phổi, siêu âm tim nêu trên.
  3. Giai đoạn III và giai đoạn IV: Chữa trị corticoid.

Một vài tổn thương ngoài phổi:

  • Chữa trị corticoid cho một vài ca có tổn thương ngoài phổi khi.
  • Sốt, mệt nhiều, đau xương khớp, tổn thương gây biến đổi nhiều trên da. ư Suy thận, tăng men gan hoặc suy gan.
  • Tăng calci máu.
  • Mắt: Viêm màng bồ đào, giảm thị lực.
  • Thần kinh: Liệt thần kinh sọ, đau đầu, điếc, động kinh, viêm màng não, bệnh tiểu não.
  • Tim: Ngất, khó thở, rối loạn dẫn truyền, nhịp nhanh, viêm cơ tim, suy tim ứ huyết.

Tế bào tăng sinh trong bệnh Sacoit

Phương pháp sử dụng corticoid sử dụng trong phác đồ điều trị bệnh sacoit:

  • Corticosteroid: Bắt đầu với 30 – 60 mg/ngày bằng đường uống. Sau đó giảm dần tới liều thấp nhất có hiệu quả và duy trì trong 6-12 tháng.
  • 4-6 tuần đầu: sử dụng liều 30-60 mg/ngày.
  • Có đáp ứng: giảm dần từ 10 mg/4-8 tuần, cho tới liều thấp nhất (khoảng 5-10 mg/ngày).
  • Trong quá trình giảm dần liều chữa trị, ca xuất hiện một số triệu chứng: ho, nặng ngực, khó thở (ở khoảng 60% số bệnh nhân): tăng liều thêm 10-20 mg trong 2-4 tuần để giảm triệu chứng, sau đó lại tiến hành giảm dần liều.
  • Một vài ca có tổn thương nội khoa tim, thần kinh hoặc đường hô hấp trên: Khởi liều corticoid: 80-100mg/ngày. Sử dụng liên tục cho tới khi bệnh được kiểm soát (thường khoảng 12 tuần), sau đó giảm dần liều tương tự như trên.

Chữa trị thay thế corticoid được sử dụng trong phác đồ điều trị bệnh sacoit

Chỉ định:

  • Chưa đáp ứng với chữa trị corticoid.
  • Chưa dung nạp corticoid, có biến chứng xuất hiện khi sử dụng corticoid.
  • Chưa giảm được liều corticoid.

Một số thuốc:

  • Sử dụng một trong một số thuốc sau, sử dụng đơn thuần hoặc kết hợp với liều thấp corticoid.

Methotrexat:

  • Sử dụng đường uống hoặc tiêm bắp.
  • Khởi liều với 7,5 mg/tuần. Tăng từ 2,5 mg/2 tuần cho tới khi đạt liều 1015 mg/tuần. Đánh giá hiệu quả sau 4-6 tháng. Cần theo dõi chặt chẽ AST, ALT, công thức máu. Sinh thiết gan cho một vài Người bệnhsử dụng kéo dài quá 18-24 tháng hoặc quá 1 g methotrexate (mặc dù chưa thấy bằng chứng tổn thương gan).

Cyclophosphamid:

  • Uống, ngày 1 lần.
  • Khởi liều: 25-50 mg/ngày. Tăng dần liều từ 25 mg/2 tuần cho tới khi đạt hiệu quả kiểm soát bệnh (chưa vượt quá 150 mg/ngày). Làm công thức máu 2 lần/tuần, mục tiêu duy trì số lượng bạch cầu: 4-7 giga/ lít.
  • Thời gian chữa trị: thường kéo dài > 6 tháng. ư Lưu ý: uống nhiều nước (> 2,5 lít/ngày) và theo dõi đái máu (xét nghiệm nước tiểu hàng tháng).

Hình ảnh bệnh Sacoit

Azathioprin:

  • Uống, ngày 1 lần.
  • Khởi liều: 25 mg/ngày, tăng dần từ 25 mg/2-3 tuần, cho tới khi đạt liều 100-150 mg/ngày. Chú ý duy trì số lượng bạch cầu máu > 4 giga/lít.
  • Thời gian chữa trị > 6 tháng.
  • Tác dụng phụ: nôn, buồn nôn, giảm tế bào máu (cần phân biệt với tác dụng ức chế tủy trong bệnh sacoit), tăng enzym gan.

Một số thuốc chữa trị khác có thể sử dụng như: chlorambucil, một vài chất ức chế tế bào T/cytokin như cylosporin và pentoxifyllin, và một số thuốc chống sốt rét như chloroquin và hydrochloroquin

 

Ysidakhoa.net không đưa ra một số lời khuyên, chẩn đoán hay một số phương pháp điều trị y khoa.

 

Nguồn: Y sĩ đa khoa tổng hợp phác đồ điều trị bệnh